Gazeteciliğe karşı propaganda: Muhabir önce hakikate mi bağlıdır, yoksa ülkesine mi?
Journo’nun “Temeller” başlıklı yazı dizisinde gazetecilik tarihi için önemli metinleri ilk kez Türkçe yayımlıyoruz. Bu bölümde, İngiltere basın tarihinin en saygın araştırmacı gazetecilerinden ve medya yöneticilerinden olan Harold Evans’ın 2004’te yayımlanan “Profesyonelliğe Karşı Propaganda” başlıklı makalesi var. Evans, Baran Orduran’ın tercüme ettiği makalede, “Muhabirin görevi önce hakikate mi bağlı olmaktır, yoksa ülkesine mi?” sorusuna, uluslararası […]
Bilgi yarışması soruları: 4 programın 1.550 bölümünde gazetecilikle ilgili cevapları taradık
Ben Bilirim, En Zayıf Halka, Maksat Yarışmak Olsun ve Altın Petek adlı TV programlarında yarışmacılara, gazetecilik ve medya konusunda neler soruluyor? Dört kanalda yayımlanan bu yarışmaların 1.550 civarında bölümünü taradık. Bu yarışmalarda ortalama üç bölümde bir, gazetecilik ve medya alanında soru sorulması şaşırtıcı. Özel kanallardaki yarışmalarda Abdi İpekçi, Sedat Simavi ve Yaşar Kemal gibi efsanevi […]
Sabiha Sertel: Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk profesyonel kadın gazetecisi
Sabiha Sertel, Türkiye Cumhuriyeti’nde hayatını gazetecilikten kazanan ilk kadındı. Bir basın davasında yargılanan ilk gazeteci de o oldu. Adaletsizliğin, baskının, ataerkilliğin, zulmün karşısında durabilmiş; konforlu hayatını kalemi uğruna, gerçekler uğruna feda etmeyi göze almıştı. Nazi lideri Goebbels’in “Eğer bir gün elime geçerse dilini keseceğim” diye tehdit ettiği Sabiha Sertel hep susturulmaya çalışılan, ama asla susturulamayan […]
İngiltere’de onlarca yıldır görülmemiş büyüklükte bir basın grevi başladı
İngiltere’nin önde gelen tabloid gazetelerinden Mirror ve Express’in yanı sıra çok sayıda yerel gazetede de yüzlerce haberci greve başladı. Bugünlerde faturalarını dahi ödeyemediklerini söyleyen haberciler, çalıştıkları gazetelerin sahibi olan Reach adlı holdingden ücret adaleti talep ediyor. Dün başlayan grevi haberleştiren The Guardian gazetesine konuşan bir Reach muhabiri, üç yıllık üniversite ve meslek içi gazetecilik eğitimlerinin […]
BTK’dan “BTK-gate” açıklaması geldi, hukukçulara göre suç işleniyor
BTK’nın Türkiye’deki tüm internet trafiğini, vatandaşların gerçek kimlikleriyle ilişkilendirerek kaydetmeye başladığı geçtiğimiz günlerde haberlere yansımıştı. “Fişleme” iddiasıyla eleştirilen “gizli” ibareli o belgeyi BTK’ya sordum. Yanıta göre, bir kullanıcının internet verileri başka resmi kurumlarca istendiğinde BTK “yalnızca hakim kararı çerçevesinde” talebi değerlendiriyor ve “hakkında dinleme kararı bulunmayan kimselerin” verilerini paylaşmıyor. Prof. Dr. Yaman Akdeniz ise BTK […]
Türkiye’de basın özgürlüğünü sorduk, yapay zekâ yanıtladı: “Yalan haber büyük sorun, hükûmet sansürü endişelendiriyor”
Facebook’un bu ay tanıttığı sohbet robotu BlenderBot 3 ile Türkiye medyasından ilk söyleşiyi Journo yaptı. “Yalan haberin” Türkiye’de de “büyük sorun” yarattığını belirten yapay zekâ, “hükûmet sansürünün her zaman endişe verici” olduğunu ekledi. “Sence Türkiye’de basın özgürlüğü var mı” sorusuna ise yapay zekânın yanıtı şu oldu: “HAYIR HAYIR HAYIR HAYIR HAYIR HAYIR HAYIR HAYIR HAYIR […]
Cezaevlerindeki çocuklar: Haberin öznesiyken nesnesi oluyorlar
Bu ay açıklanan resmi verilere göre geçen yıl güvenlik birimlerine gelen veya getirilen çocukların karıştığı olay sayısı %10,8 oranında artarak 499.319 oldu. Tutuklu veya mahkum olan annelerinin yanındaki 0-6 yaş grubunu da sayınca Türkiye’deki cezaevlerinde yaklaşık 2 bin çocuğun kaldığı görülüyor. Ancak cezaevindeki çocukların sorunları medyaya nadiren yansıyor. İktidar medyası, tozpembe bir manzara sunuyor. Bağımsız […]
Bu kazalar, kader değil: Genç gazeteciler Umut ve Muhammed’in ölümü de engellenebilirdi
Gaziantep ve Mardin’de dün yaşanan katliam gibi iki trafik kazası, kurallara uygun önlemler alınsaydı engellenebilirdi. Her iki olayda da arkadan gelen araçlar, yolda daha önce meydana gelen kazalara müdahale edenlerin arasına daldı. Gaziantep’teki ilk kazada yaralananlara yardım etmek isterken hayatını kaybedenler arasında genç gazeteciler Umut Yakut Tanrıöver ve Muhammed Abdulkadir Esen de var. Mardin’in Derik […]
İlk internet bağlantısı: Ne zaman kuruldu, nereden nereye yapıldı?
Dünyadaki ilk internet bağlantısı, 29 Ekim 1969’da ABD’nin California eyaletindeki iki bilgisayar arasında kurulmuştu. Türkiye’deki ilk internet bağlantısı ise ODTÜ ile ABD arasında 12 Nisan 1993’te gerçekleştirildi. Bugünkü internetin ilk öncüsü olarak 1960’ların sonunda ABD Savunma Bakanlığı’nın geliştirdiği “Advanced Research Projects Agency Network” (ARPANET: İleri Araştırma Projeleri Ajansı Ağı) kabul ediliyor. Dünyanın ilk internet sitesi […]
Özgür Mumcu ile 36 soru: “Endişenin sırtına atla, onu sür”
Hayatınızda en minnettar olduğunuz şey ne? Nasıl öleceğinize dair bir tahmin yürüttünüz mü hiç? Bir araştırmada, arka arkaya sorulan bu tür 36 sorunun, iki kişiyi birbirine aşık edebildiği belirlenmişti. Kısa süre içinde bir yabancıyla bağ kurmak için tasarlanan bu anket sorularını biz de gazetecilere soruyoruz. Bu haftanın konuğu olan Özgür Mumcu, “Dert ettikçe dertler çözülmüyor. Endişenin […]
