Analiz

Son dakika: Haber sitelerinin en sık kullandığı sözcükler

Kasım ayı boyunca yayımlanan 26 bin Türkçe haber üstünde yapılan yeni bir araştırmaya göre internet sitelerinin en çok kullandığı ifadelerden biri “son dakika” oldu.

Ayrıştırıcı dil ve yanıltıcı habere karşı yapay zekâyı kullanan Turnusol.org, Python ve R dillerinde çalışan yazılımıyla geçen ayın haberlerini tarayıp analiz etti. Girişimin bloğunda yayımlanan sonuçlar özetle şöyle:

  • Haberlerde en sık “son” sözcüğü geçiyor. “Son dakika” ise 1.000’i aşkın kullanımla en yaygın ifade.

 

  • İkinci sırada, “açıkladı” ve türevi olan sözcükler yer alıyor. İnternet siteleri, özellikle resmi açıklamaları olduğu gibi aktarıyor, ancak bunların ne anlama geldiğine dair “açıklamaları” pek yapmıyorlar.
  • Milyon ve milyar gibi ifadelerin yoğunluğu, sayısal verilerin haberlerde sıkça aktarıldığını gösteriyor.
  • Geçen ay koronavirüs, bilim, ceza ve operasyon sözcükleri de haberlerde yoğun olarak kullanıldı. Bu ifadelerin, son dönemin sağlık ağırlıklı olan haber gündeminin yanı sıra, internet sitelerinin adli vakalara ve suç olaylarına gösterdiği bitmek bilmez ilginin yansıması olduğu da söylenebilir.

Bu arada “son dakika” ifadesini en çok kullanan gazeteler Hürriyet, Sabah ve Milliyet.

Çerçeveleme etkisi ve tık tuzakları

Dr. Suat Atan, Turnusol.org’daki blog yazısında, bu sözcüklerin geçtiği haber başlığı örnekleri de verdi ve bulguları şöyle değerlendirdi:

Atan, bu tür bir test yapmak isteyen haber sitelerinin kendileriyle turnusol.org üzerinden irtibat kurabileceğini ekledi.

Asıl amaç, Google’dan trafik çekmek

Türkiye’de haber siteleri, ana sayfalarında ve sosyal medya hesaplarında bulunan okurun dikkatini çekip onu haberi tıklamaya yönlendirmek için “son dakika” ifadesini sıkça kullansa da, genelde asıl hedef Google aramalarından trafik çekmek.

Her gün 1 milyonu aşkın “son dakika” araması yapılıyor ve birçok haber sitesi bu ifadeyi bolca kullanıp Google sonuçlarında üst sıralara tırmanarak sitelerine daha fazla trafik çekmeye çalışıyor.

Google’ın uluslararası kalite standartlarını Türkiye’de uygulamamasının, dijital içerik sistemine nasıl zarar verdiğini gösteren bazı örnekleri daha önce yayımlamıştık.

İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR – YETER GOOGLE YETER: ARAMALAR, REKLAMLAR VE KÖTÜLÜĞÜN FİNANSMANI

Journo

Journo

Yeni nesil medya ve gazetecilik sitesi. Gazetecilere yönelik bağımsız bir dijital platform olan Journo; medyanın gelir modellerine, yeni haber üretim teknolojilerine ve medya çalışanlarının yaşamına odaklanıyor, sürdürülebilir bir sektör için çözümler öneriyor.

E-Posta Aboneliği