Medyayı değiştiren keşif ve icatlar: İletişim teknolojisinde inovasyonun tarihçesi
Tarihteki ilk haber fotoğrafının konusu neydi? Türkiye’deki ilk gazete reklamı hangi ürünü tanıtıyordu? İlk uluslararası haber ajansı nerede kuruldu? Türkiye’de uçaktan çekilip gazetede yayımlanan ilk fotoğraf hangi olayı konu alıyordu? Dünyanın ilk internet bağlantısı nerede yapıldı? Türkiye’de açılan ilk internet kafenin saatlik ücreti bugünün parasıyla kaç liraydı? Yazının icadından üretsel yapay zekâya dek, iletişimde inovasyonun […]
İki haritayla: Hangi ilde, hangi uluslararası haber kuruluşu daha çok aranıyor?
“İki Haritayla” yazı dizisinde bu kez yabancı medya kuruluşlarının hangi ilde, ne kadar arandığını inceledik. İlk haritada; BBC Türkçe, Rûdaw, Sputnik ve Al Jazeera için Türkiye’de yapılan Google aramalarını inceliyoruz. Merkezi Londra, Erbil ve Moskova’da bulunan ilk üç haber kuruluşunun Türkçe servisleri yayına devam ediyor. Merkezi Katar’da bulunan Al Jazeera’nın Türkçe servisi ise 2017’de kapanmıştı. […]
“Sermaye kendi bindiği dalı kesti, gazeteciler de buna engel olamadı”
Gazeteci ve akademisyen Dr. Güventürk Görgülü, “Alacakaranlıkta Gazetecilik” adlı yeni kitabında, ‘Türkiye’de neoliberal medya düzeninin kuruluşu’nu anlatıyor. “2000’lerden itibaren yaşanan el değiştirmelerin ve haber medyasının iktidar eliyle dizayn edilmesinin yolunun 1990’larda gazeteciliğin terk edilmesinin bir sonucu olduğunu” savunan Görgülü’ye göre bu dönemde Türkiye’de “sermaye kendi bindiği dalı kesti, gazeteciler de buna engel olamadı.” Gazete Duvar‘dan […]
Drone haberciliği: İnsansız hava aracı kullanan gazetecilerden tavsiyeler
İnsansız hava araçları (İHA veya İngilizce adıyla “drone”) son yıllarda maliyetlerinin düşmesi, menzil ve irtifalarının artması gibi nedenlerle gazetecilikte de daha sık kullanılıyor. Özellikle yangın, savaş, doğal afet ve kaza gibi olaylarda felâketin boyutunu ve ayrıntılarını izleyicilere daha iyi göstermek için İHA’lardan yararlanılıyor. ‘Drone haberciliği’nde deneyimli üç gazeteciye bu işin püf noktalarını sorduk. Hem Türkiye […]
Vampir yeniçeriler: Osmanlı’nın ilk “Dezenformasyon Bülteni” siyasî propaganda için kullanılmıştı
Türkiye’deki ilk Türkçe gazete olan Takvim-i Vekayi’nin 6 Ekim 1833 tarihli sayısında yayımlanan bir haberde, Edirne yakınlarındaki Tırnova’da bir mezarlıkta yatan Tetikoğlu Ali Alemdar ve Abdi Alemdar adlı iki eski yeniçerinin hortladığı öne sürülüyordu. Habere göre kasaba halkının şahit olduğu paranormal olaylar üzerine Müslüman yetkililerden izin alınarak çağrılan Hristiyan “exorcist” Nikola cesetleri yakıp ‘cadı terörü’ne […]
Nerede bu muhabirler? 64 haber kuruluşuna sorduk, 2’si cevap verdi
Türkiye’de medya sektöründe çalışanların sayısını resmî verilerden takip edebilsek bile, kaç muhabirin görev yaptığını bilmiyoruz. Muhabir sayısını sorduğumuz 64 haber kuruluşunun yalnızca 2’sinden yanıt alabildik. Bu haber kuruluşlarının 3’ünün künyesinde ise muhabirlerinin isimleri yer alıyor. Yayıncılara ayrıca hangi illerde temsilcilikleri olduğunu da sorduk. Resmî verilere göre Türkiye’de 28 bini aşkın insan gazetecilik faaliyeti yürüten işletmelerde […]
Gazeteciliğin esasları: 10 maddede nitelikli haberciliğin unsurları
ABD’nin saygın gazetecilerinden Bill Kovach ve Tom Rosenstiel, dünyada birçok iletişim fakültesinde ders kitabı olarak kullanılan ve “Gazeteciliğin Esasları” başlığıyla Türkçe’ye de çevrilen “The Elements of Journalism” adlı eserlerinde, haberciliğin temel ilkelerini ve pratiklerini anlatıyor. Kitabın, iyi gazeteciliğin 10 unsurunu sıralayan kısa bir özetini, habercilik için önemli metinleri ilk kez Türkçe yayımladığımız Journo’nun “Temeller” yazı […]
Uğur Dündar kimdir, kaç yaşında, nereli? Ünlü gazetecinin biyografisi
Arama motorlarında Uğur Dündar ile ilgili en çok yöneltilen soruların başında “kaç yaşında” ve “nereli” geliyor. Gazeteciliğe dair merak edilenleri incelediğimiz “Gazetec…” yazı dizisinin bu bölümünde bu kez internette en çok aratılan habercilerden biri olan ve Arena programıyla bir döneme damga vuran deneyimli gazeteci Uğur Dündar’ın biyografisini aktarıyoruz. Google Trends verilerine göre Türkiye’de internet kullanıcılarının […]
Baby Reindeer tartışılıyor: “Gerçek Martha” röportajı istismar mı, gazetecilik başarısı mı?
Bu yıl Netflix’te yayımlanan “Baby Reindeer,” bir gazetecilik tartışmasını da beraberinde getirdi. Gerçek olaylara dayanan dizide, komedyen olma hayalleri kuran Richard Gadd’in başından geçen ısrarlı takip ve taciz hikâyesi anlatılıyor. “Martha” takma adıyla canlandırılan “tacizci” olduğunu öne süren Fiona Harvey ise dizinin popüler olmasının ardından ortaya çıkıp kanal kanal gezmeye başladı. Ardından Netflix’e 170 milyon […]
Basın Konseyi kararlarını inceledik: Gazetecilik ilkelerini en çok Yeni Akit ihlal ediyor
Basın Konseyi’ne Ocak 2022 – Haziran 2024 döneminde gelen 110 şikâyetin içeriğini ve kurumun verdiği kararları inceledik. 9 kınama ve 4 uyarı cezası alan Yeni Akit, gazetecilik standartları açısından Türkiye’de en dipteki haber kuruluşu olarak tescilleniyor. Sabah, Yeni Şafak ve Takvim onu takip ediyor. Basın Konseyi’nden bu dönemde 5’ten fazla ceza alan başka haber kuruluşu […]
